U bent hier
Als brandweer op doktersbezoek

Brandweermannen hebben een beroep met heel specifieke gezondheidsrisico’s. Daarom ondergaat elk lid van het operationeel brandweerpersoneel van de drie Limburgse hulpverleningszones sinds 2015 een uniforme preventieve screening. Dokter Jan Vanoeteren van Mensura licht het arbeidsgeneeskundig onderzoek bij de brandweer toe.

“Het arbeidsgeneeskundig onderzoek bevat meerdere elementen waarvan de periodiciteit varieert in functie van de leeftijd van het betrokken personeelslid en in functie van zijn takenpakket. Bijvoorbeeld: bij je een persluchtdrager? Of zijn er nog bijkomende aspecten zoals duiken, dragen van gaspak, ambulance, …. Al deze dingen hebben een invloed op het verloop van het onderzoek.”

Van inspanningstest tot oogtest

Volgende componenten maken zeker deel uit van het arbeidsgeneeskundig onderzoek:

  • Een maximale inspanningstest, ter evaluatie van de hartfunctie. Dr. Vanoeteren: “We doen deze test omdat er bij brandweermannen een verhoogd risico bestaat op hart- en vaatziekten. Met de test zoeken we naar zuurstofnood bij belasting, ritmestoornissen bij inspanning, abnormale bloeddrukevolutie bij inspanning.”
  • De longfunctie: een goede longfunctie is belangrijk voor het leveren van fysieke inspanningen, voor het dragen van perslucht
  • Een audiometrie of gehoortest in verband met de blootstelling aan lawaai
  • Een bloedonderzoek met controle van de leverfunctie, nierfunctie, vetten in het bloed (cholesterol en andere vetparameters)
  • Een bepaling van de gevoeligheid voor wespengif: “Dit is een eenmalige bepaling via een bloedafname.” Als deze waarde een bepaalde limiet overschrijdt, legt de arts een verbod op wespenverdelging op. Dr. Vanoeteren: “Het is mogelijk dat iemand die zelf nog nooit ernstig gereageerd heeft op een wespensteek, toch een hoge waarde heeft en dit verbod alsnog krijgt.”
  • Een urineonderzoek
  • Oogtesten, eventueel specifiek voor het verkrijgen van het rijgeschiktheidsattest voor ambulanciers of bezitters van het rijbewijs C of hoger.
  • Een conditiebepaling

Hoe bepaal je de conditie?

“De conditiebepaling is een jaarlijkse test. Fysieke conditie wordt uitgedrukt als maximale zuurstofopnamecapaciteit of VO2-max, uitgedrukt in milliliter zuurstofopname per kilogram lichaamsgewicht per minuut of liter zuurstofopname per minuut.” De streefwaarde voor de VO2-max bedraagt 38 ml/kg minuut. Dr. Vanoeteren: “Dit vraagt zeker geen overmatige training en kun je met matige sportbeoefening gemakkelijk bereiken en onderhouden.”


Waarom een conditietest?

Dr. Vanoeteren verduidelijkt: “Algemeen wordt aangenomen dat, om klassieke brandweerinterventies op een veilige manier te kunnen uitvoeren, een brandweerman zou moeten beschikken over een minimale fysiek. Denk aan: trappen op en af, het dragen va perslucht, evacuatie van slachtoffers, manipuleren van slangen, … Een goede fysiek vermindert de risico’s voor zichzelf en garandeert een ploeg waar iedereen (inclusief slachtoffers) op iedereen kan vertrouwen op conditioneel vlak.”

Waarom je conditie onderhouden?

Er zijn heel wat redenen om je conditie als brandweerman of –vrouw op peil te houden, vindt Dr. Vanoeteren. “Ik geef enkele argumenten:

  • Brandweermannen hebben een verhoogd risico op hart- en vaatziekten: een goede fysiek beïnvloedt op een gunstige manier meerdere risicofactoren:
      • de bloeddruk daalt bij een goede conditie
      • een goede conditie verlaagt de kans op suikerziekte
      • vetten in het bloed zijn beter
  • Een goede fysiek maakt het dragen van persluchtapparaat en gaspakken gemakkelijker
  • Een goede fysieke conditie betekent ook het beter tolereren van langdurige inspanningen
  • Een goede fysiek verhoogt de tolerantie voor hittestressfenomenen."

Samen naar een goede conditie

Wat als blijkt dat je de streefwaarde van 38 ml/kg/minuut zuurstofopname niet bereikt? “Ons streefdoel is om iedere brandweerman tegen 1 januari 2017 die zuurstof opnamecapaciteit van 38 ml per kg en per minuut te laten bereiken. Brandweermannen met een conditie onder de streefwaarde kunnen we tijdelijk beperkingen opleggen,” stelt Dr. Vanoeteren.

“Elke brandweerman krijgt van zijn resultaten een individueel verslag toegestuurd. Alles gebeurt onder strikt medisch geheim. De korpsleiding krijgt enkel anonieme groepsresultaten van de conditie van zijn korps, per leeftijdsklasse en op zo een manier dat niemand als individu zou geïdentificeerd kunnen worden.”

Volgend artikel: een kort overzicht van de diverse aspecten van fysieke belasting van de job als brandweer.

© Hulpverleningszone Zuid-West Limburg Home Privacy en voorwaarden Extranet Shop Contact Website by Brainlane